SanderusBruggeSintDonaaskathedraal

Op deze mooie prent van Sanderus is de indrukwekkende Sint-Donaaskathedraal te zien in Brugge in de huidige provincie West-Vlaanderen. Deze kathedraal was gelegen op de Burg in Brugge en bestaat thans niet meer.

De eerste sporen van een kerk op de Burg dateren uit 944, toen graaf Arnulf I er een achthoekige kapel liet bouwen.

Tot in de 12e eeuw was deze Karolingische kerk gewijd aan Sint-Donaas én Onze-Lieve-Vrouw. Vóór 1127 gebeurden er restauraties aan het dak na een brand.

In 1127 werd in deze kerk de graaf van Vlaanderen, Karel de Goede, vermoord.

In 1184 was de Sint-Donaaskerk na een nieuwe brand onherstelbaar verwoest.

Enkele jaren later ging men over tot het bouwen van een nieuwe, romaanse kerk met als grondplan een lang koor, met een kooromgang en drie kapellen, een kruisbeuk met kruisingstoren en een driebeukig schip van vier traveeën.

Van 1331 tot 1361 herbouwde men het schip van de Romaanse kerk in een gotische stijl waardoor de middenbeuk werd versmald.

Van 1396 tot 1414 werd de romaanse toren omgevormd naar een gotische stijl.

De collegiale Sint-Donaaskerk in Brugge was als hofkerk van de graven van Vlaanderen de belangrijkste kerk van de stad en stond op de (omwalde) Burg, tegenover het stadhuis en naast de residentie van de graaf.

De kerk werd de Sint-Donaaskathedraal toen het bisdom Brugge in 1559 werd opgericht en bleef dit tot aan het einde van het ancien régime.

De kerk werd genoemd naar haar patroonheilige, Donatianus van Reims.

In 1794, na de tweede Franse inval, ontvluchtte bisschop Felix Brenart de stad en werd de kathedraal als 'nationaal goed' onteigend. Op 28 april 1799 werd ze openbaar verkocht en in de daaropvolgende jaren helemaal afgebroken. Ze werd niet heropgebouwd.

Een deel van de materialen werd gebruikt om in 1803 het Kasteel Leysselbeek te bouwen in Sint-Michiels, thans een deelgemeente van Brugge.

Op 4 november 1805 werd er hout verkocht komende van de dakconstructie en andere bijgebouwen van de afgebroken kerk.

In 1834 werden de relikwieën van Donatianus overgebracht naar de Sint-Salvatorskerk, die toen tot kathedraal werd verheven.

In het eerste kwart van de 20e eeuw werd een straat aangelegd ter hoogte van de voormalige kapittelgebouwen.

In 1955-1956 gebeurden er opgravingen van muurfragmenten van het koor en de kruisingstoren van de romaanse fase van de kerk, evenals enkele zuilbasementen van het gotische schip.

Van 1987 tot 1989 werd onder leiding van de Stedelijke Dienst voor Archeologie het oostelijk deel van de romaanse koorpartij opgegraven onder meer een kettingmuur van de halfronde koorapsis met twee pilasters aan de binnenzijde, een buitenmuur van de kooromgang rond de apsis, drie romaanse en twee gotische straalkapellen en de aanzet van de zijbeuken van het koor. Tevens werden beschilderde, bakstenen laatmiddeleeuwse grafkelders (van de 14e tot het eerste kwart van de 15e eeuw) blootgelegd.

In de jaren 1987-1989 stootte men immers bij het bouwen van het nieuwe 'Crowne Plaza Burghotel' op de fundamenten van de Sint-Donaaskathedraal. De kelder, waar zich onder meer nog de restanten van de 9^e-eeuwse apsis van de romaanse Sint-Donaaskathedraal bevinden, maakt deel uit van de congresfaciliteiten en is thans één van de troeven van het hotel.

(Bronvermelding: Onroerenderfgoed.be; Wikipedia)