Lendelede
 
Sint-Blasiuskerk (1812)






Op deze tekening van Séraphin Vermote van 1812 is de Sint-Blasiuskerk te zien in Lendelede (provincie West-Vlaanderen).

Het kerkhof ligt op de tekeneing nog rond de kerk en is omringd door een kerkhofmuur.

De kerk bevindt zich op het Dorpsplein in Lendelede

Tijdens de eerste helft van de 12de eeuw werd op deze plek een stenen kerk gebouwd, mogelijk ter vervanging van een ouder houten kerkje. Van dit driebeukige basilicale torenloze bedehuis met een oostkoor is thans enkel een stuk van de onderbouw van de benedenkerk in de huidige toren bewaard. In 1146 wordt de kerk voor het eerst in schriftelijke bronnen vermeld. In dat jaar schenkt Desiderius van Kortrijk via bisschop Anselm van Doornik het "altare" van Lendelede aan de Sint-Maartensabdij van Doornik.

Tijdens de tweede helft van de 13e of het begin van de 14e eeuw wordt de huidige vroeg-gotische toren gebouwd op de meest oostelijke travee van de romaanse benedenkerk.

In het begin van de 16e eeuw werd de romaanse kerk deels afgebroken en omgebouwd tot een laatgotische driebeukige hallenkerk. De toren met onderbouw en pijlers en een stuk van de westgevel bleven hierbij bewaard. Later werden de zware romaanse pijlers en doorgangen vervangen door spitsbogen, rustend op één centrale zuil aan weerszijden van de middenbeuk.

Tijdens de woelige 16e eeuw liep de kerk schade op. In 1601 vonden herstellingswerken plaats aan het koor. Belangrijke herstellingen aan het dak werden uitgevoerd tussen 1615 en 1617. In de loop van de 17e eeuw raakte de kerk steeds verder in verval. In 1654 werden de kerkmuur en de sacristie hersteld. Schade die werd opgelopen tijdens de Negenjarige Oorlog (1688-1697) werd hersteld in 1699-1701. In 1759 werd de torennaald hersteld.
Wegens een grote bevolkingstoename in de tweede helft van de 18e eeuw werd de kerk in 1777 aanzienlijk vergroot.

Daarbij werd de kerk naar het westen toe verlengd en voorzien van een nieuwe westgevel. In 1788 waren ook de oudere delen van de kerk opnieuw aan reparatie toe.

Op deze tekening van Séraphin Vermote uit 1812 blijkt dat een kapel tegen de zuidgevel van de kerk is aangebouwd, vermoedelijk een vroegere doopkapel.

De vensters van het hoogkoor waren dichtgemetseld. De overige spitsboogvensters waren niet voorzien van enig maaswerk, maar ingevuld door ramen met een kleine roedeverdeling. Aan het koor was een oude kleine sacristie met lessenaarsdak aangebouwd. De Calvarie bevond zich op een andere plaats en onder een lessenaarsdakje, waar later de kruiskapellen zijn aangebouwd. Een lage bakstenen kerkhofmuur werd geleed door vooruitspringende penanten.

In 1821 werden de houten zolderingen van de kerkbeuken vernieuwd en vervangen door gepleisterde tongewelven. In 1824 werd de kerktoren verstevigd. In 1829 werd de kleine sacristie vervangen door de huidige. In 1832 werd een nieuwe kruisweg geplaatst.

In 1835-1836 werd de kerk opnieuw uitgebreid. Door deze verbouwing moest het Calvariekruis worden verplaatst en vernieuwd.

In 1883 werd het kerkhof, dat rondom de kerk op het Dorpsplein gelegen was, verplaatst naar de Ingelmunstersestraat.

De nieuwe begraafplaats werd in 1884 in gebruik genomen.

In 1895 werd de dakbedekking gerestaureerd. In 1896 werden nieuwe glas-in-loodramen geplaatst. In 1899 werd de kerk voorzien van een nieuwe westgevel.

In 1919-1921 leed de kerk oorlogsschade en werd ze hersteld aan het dak, de vensters en het metselwerk. In 1930 werd het bovenste gedeelte van de torennaald vernieuwd.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de kerk gebruikt als uitkijkpost, waardoor ze door de vijandelijke troepen als doelwit werd beschouwd en de kerk opnieuw grote schade opliep. De schade werd reeds hersteld in 1941. In 1944 liep de kerk opnieuw schade op aan het dak en de glas-in-loodramen. Deze werden hersteld tegen eind 1948. In 1963 werd de ijzeren omheining rond de kerk verwijderd.

In 1982-1984 werd de kerk grondig gerestaureerd.

De oorspronkelijke witgeschilderde beelden van de Calvarie werden na de kerkrestauratie in 1984 in de zuidelijke zijbeuk van de kerk geplaatst.

Thans is de kerk omgeven door parkeerplaatsen en enkele groenaanplantingen en grasperkjes.

(Bronvermelding: Onroerenderfgoed.be)